Corruptie in de zorg

Fleur Hasaart is pas gepromoveerd econome aan de universiteit van Maastricht en heeft een proefschrift geschreven over corruptie en gesjoemel door artsen en ziekenhuizen. Ze onderzocht het declaratiegedrag tussen 2006 en 2008 en kwam tot de conclusie dat er in totaal 1 miljard aan extra inkomsten bijgeschraapt werpt. Ofwel, ongeveer 5% van de in rekening gebrachte zorg werd dubbel gedeclareerd.

Discutabele praktijksituaties

• Operaties die relatief veel geld opleveren blijken vaker uitgevoerd te worden dan standaard behandelingen waar geen extra inkomsten tegenover staan.
• Medische kosten worden gedeclareerd middels het dbc systeem (diagnose behandel combinaties), hierin staan vastomlijnde beschrijvingen waaruit een behandeling bestaat en wat de vergoeding bedraagt. Zo heb je de situatie dat een patient een bezoek brengt aan de polikliniek, een foto laat maken en een nacontrole krijgt. Een keurig vastomlijnde dbc, echter blijken sommige artsen buiten deze dbc ook nog ‘los’ een extra foto te laten maken en declareren. Dit is wettelijk verboden en drijft de zorgkosten alleen maar op.
• Sommige artsen maken gebruik van het grijze gebied van ‘upcoding’, ze voeren een medische behandeling uit die eigenlijk niet noodzakelijk was, maar wel meer geld oplevert.
• Er zijn grote verschillen tussen ziekenhuizen voor dezelfde behandeling. Zo worden in bepaalde ziekenhuizen spataderen in de dagbehandeling afgewerkt, terwijl andere ziekenhuizen daar een nachtopname aan koppelen, deze laatste levert meer op.

Financieel strategisch gedrag artsen

De inrichting van ons zorgstelsel blijkt financieel strategisch gedrag van artsen en medisch specialisten in de hand te werken. Op zich is dat logisch, veel mensen hebben de natuurlijke neiging hun inkomen te vergroten als het even kan. Echter, in het geval van gezondheidszorg overschrijdt dit de grens van het onethische.

Financieel strategisch gedrag zie je vooral bij de zogenaamde vrijgevestigde artsen, in feite zijn dit zelfstandige ondernemers die binnen de ziekenhuismuren werken. Elke operatie levert hen geld op, waarbij sommige operaties meer opleveren dan andere. Je ziet bij deze groep dan ook dat vooral de duurdere behandelingen vaker worden ingezet vergeleken bij artsen in loondienst.

Orde van Medisch Specialisten

De Orde van Medisch Specialisten heeft gereageerd op het proefschrift van Fleur Hasaart. Ze herkennen zich ‘totaal niet’ in het beeld wat door haar wordt geschetst. Ze schuiven de verantwoordelijkheid af naar de zorgverzekeraars, zij moeten dit volgens hen controleren.

Deze reactie is logisch, in deze orde zitten dezelfde medisch specialisten die niet in hun eigen voet willen schieten. Overigens, ze geven wel toe dat er verschil zit in de wijze waarop verschillende ziekenhuizen hun behandelingen uitvoeren en registreren.

Reactie Zorgprotest

Zorgprotest vindt het onethisch dat er dubbel gedeclareerd wordt en er extra onnodige zorgkosten gemaakt worden, enkel om de toch al goed gevulde portemonnee van artsen en medisch specialisten te spekken. Aan de andere kant begrijpen we ook dat dit gebeurd, omdat het in de aard van de mens zit om het eigen inkomen te vergroten. Dit betekent simpel gezegd dat het financiele beloningssysteem niet goed in elkaar zit. Immers, bij artsen in loondienst speelt dit probleem veel minder. Neem de financieele stimulans weg en het probleem zal vanzelf minder worden. Misschien betekent dit wel dat we meer en meer toe moeten naar artsen in loondienst. Tot die tijd is het de taak van de zorgverzekeraars het declaratiegedrag goed in de gaten te houden.